• कोरोना : विपद र क्‍वरेन्टिन व्यवस्थापन

    गत डिसेम्बरमा चीनको हुवेइ प्रान्तको राजधानी वुहानमा देखा परेको नोबेल कोरोना भाइरस (कोभिड-१९) बाट समग्र विश्व प्रभावित भैरहेकोछ। यस विश्वव्यापी विपदमा विकाशोन्मुख मुलुक नेपाल समेत प्रभावित नहुने भन्ने कुरै छैन। त्यो पनि कहाँबाट सुरु भएको महामारी? हाम्रो देश नेपालको उत्तरी (Zone of protection)को भुमिका निभाएको छिमेकी र...

  • युवा विचारका सम्बन्धमा

    १. सामथ्र्यशाली र अलग पहिचानको नेपाल निर्माणको मुख्य आधार लोकतन्त्रलाई बनाउन चाहाने युवा विचारक धर्मेन्द्र नेम्बाङको पुस्तिका पढ्दा मेरो मनमा सकारात्मक सम्भावनाको उदय भएको छ । करिव सात दशकदेखिको अपेक्षा र पुग नपुग एक दशकदेखिको निरन्तरको प्रयत्नपछि नेपाली जनताले आफ्नै अग्रसरता र प्रत्यक्ष सहभागितामा नेपालको संविधान ब...

  • कोभिड–१९ कोरोना भाइरसको दुनियाबाट इलामलाई मेरो पत्र !

    प्रिय इलाम, मनको कुना कन्दरा बाट तिमीलाई धेरै धेरै माया..... तिमी त आजसम्म सकुशल नै छौं है वर्तमान संक्रमणबाट टाढा नै छौं यस अर्थमा केही हदसम्म खुशी त छु र तिमीलाई पनि खुशी रहन कामना गर्दछु । हामी सबैलाई थाहा नै छ सायद, विश्व अहिले कोभिड–१९ नामक कोरोना भाइरसको संक्रमण र धेरै हाम्रा दाजुभाइ, दिदीबहिनी, आमाबुबा, आफ...

  • तराईमा किन फैलँदै छ कोरोना ?

    जेठ ५ गते बिहान १० बजेसम्मको अपडेट हेर्ने हो भने देशभर कोरोना सङ्क्रमितको सङ्ख्या ३ सय ४ जना पुगेको छ । यो केन्द्रीय तथ्याङ्क हो । तर कोरोना सङ्क्रमणलाई क्षेत्रगत रूपले हेर्ने हो भने तराई र मधेसका जिल्ला यसबाट बढी प्रभावित भएका छन् । अझ मुख्यतः भारतसँग सीमा जोडिएका जिल्ला सबैभन्दा बढी...

  • मास्क लगाउँदा देखिने चस्माको कुहिरो कसरी हटाउने ?

    तपाई मास्क लगाएर ढोका बाहिन निस्कने विक्तिकै तपाईका चस्मा कुहिरोले ढाकिदिन्छ । यो एउटा दिक्क पार्ने समस्या हो । तर, यसको एउटा सजिलो समाधान छ । र, यसले केवल एक वा दुई मिनेटको समय लिन्छ । त्यसका निम्ति तपाईलाई सावुन र पानी भए हुन्छ । किन चस्मामा कुहिलो लाग्छ ? माक्सले रोग सर्नबाट रोक्छ, तर कमजोर आँखा दृष्टि भएका चस्म...

  • यस्तो हुनपर्छ, कोरोना पछिको शिक्षा

    थालनी एसइइमा सामेल हुन करिब पाँच लाख विद्यार्थी परीक्षा केन्द्र आसपास पुगेका थिए । परीक्षाका लागि सबै प्रशासनिक तयारी पनि सकिएको थियो । नेपालमा कोरोना संक्रमणको खतरा बढेको भन्दै सरकारले गत चैत्र ६ गतेदेखि मिति तय गरेको एसइइ परीक्षा एक दिनअघि अनिस्चित कालका लागि स्थगित ग¥यो । यसैबेला विद्यालयहरुलाई कक्षा ११ र १२ ...

  • अनलाइन कक्षा र आठ जिम्मेवारी

    नेपालकै जेठो विश्वविद्यालय त्रिविले कोरोना संकटले निम्त्याएको अबरूद्ध पठनपाठनलाई सुचारू गर्ने विकल्पका रूपमा अघि सारेको अनलाइन कक्षाले प्राध्यापक र विद्यार्थीवीच एउटा वहस सिर्जना गरिदिएको छ । प्राध्यापक र विद्यार्थीका मन मस्तिष्कमा अनेक तरंग पैदा गरिदिएको छ । झंकार उत्पन्न गरिदिएको छ । टाढिएका मनलाई नजिक ल्याइदिएको छ...

  • बहुराष्ट्रिय भनेको के हो ?

    बहुराष्ट्रिय भनेको के हो ? राजनिशास्त्रमा विशेषतः देश (country), राज्य (state) र राष्ट्र (nation) शब्दको अर्थ र परिभाषालाई बुझ्न पर्छ । देश भनेको भूगोल र जनसंख्याको समग्रता हो । जस्तो नेपाल भनेको के हो ? मेचीदेखि कालीसम्म, उत्तरमा हिमालदेखि दक्षिणमा १० गजासम्म फैलिएको करिब ३ करोड जनसंख्या भएको एक राजनीतिक एकाई नै ...

  • विश्वव्याधीसँग खेलाचीं नगरौं

    गत चैत ७ गते दुवईबाट नेपाल आइपुगेका दमक झापाका एक यूवा घरैमा बसे । नगरपालिकाले तयार गरेको क्वारेन्टाइनमा बस्न झञ्जट गरेनन् । स्थानीय सरकारले पनि घरमै क्वारेन्टाइनमा बस्न अनुमती दियो । परिणाम स्वरुप उनको ६२ वर्षीय बुबामा बैसाक १२ मा कोरोना संक्रमण देखियो । यसैबीच घरमा एउटा सुद्धाई कार्यक्रम पनि थियो । सुद्धाईमा करिव त...

  • लम्बिदो लकडाउन कति प्रभावकारी ?

      शारीरिक वा सामाजिक दुरी कायम गर्दै जतिसक्दो कम सम्पर्कमा रहनु नै कोरोना भाइरसबाट बच्ने उत्तम उपाय हो भन्ने कुरा चीनको अनुभवबाट देखियो । चीनमा लकडाउन प्रभावकारी भएकैले कोराना नियन्त्रण भएको धेरैको निश्कर्ष छ । अमेरीका, इटली, स्पेन, वेलायत, फ्रान्स लगायत अन्य देशमा व्यक्तिगत स्वतन्त्रतालार्इ सम्मान गर्न खोज्दा कोरोना...